و رگ و ريشه اش كه به همان توحيد و شاخه هاى اعتقادى آن است ، با تركيب به عين آن تفاصيل بر مىگردد ، اين است وضع قرآن كريم . و هر انسان متدبرى كه در آن تدبر كند با شعور زنده و حكم جبلى و فطرى خود حكم مىكند كه صاحب اين كلام از كسانى نيست كه گذشت ايام و تحول و تكاملى كه در سراسر عالم دست اندر كار هستند ، در او اثر بگذارد ، بلكه او خداى واحد قهار است . از آيه شريفه چند نكته استفاده مىشود : اول اينكه قرآن كريم كتابى است كه فهم عادى به درك آن دسترسى دارد ، دوم اينكه قرآن كريم كتابى است كه نه نسخ مىپذيرد و نه ابطال و نه تكميل و نه تهذيب و نه هيچ حاكمى تا ابد مىتواند عليه آن حكمى كند ، چون چيزى كه يكى از اين امور را مىپذيرد بايد طورى باشد كه نوعى تحول و دگرگونگى را بپذيرد و چون قرآن اختلاف نمىپذيرد ، همين خود دليل است بر اينكه تحول و تغير را نمىپذيرد ، پس نسخ و ابطال و چيزى از اين قبيل در آن راه ندارد و لازمه اين معنا آن است كه شريعت اسلامى تا روز قيامت استمرار داشته باشد . * ( « وَإِذا جاءَهُمْ أَمْرٌ مِنَ الأَمْنِ أَوِ الْخَوْفِ أَذاعُوا بِه » ) * كلمه « اذاعة » كه مصدر « اذاعوا » مىباشد ، به معناى « اشاعه » و « انتشار دادن » است و در اين آيه نوعى مذمت و سرزنشى از آنان كه اين اشاعه را مىدهند ، شده است و اينكه در ذيل آيه شريفه فرمود : « * ( وَلَوْ لا فَضْلُ اللَّه . . . ) * » دلالت دارد بر اينكه مؤمنين از ناحيه اين اشاعه در خطر گمراهى قرار داشته‌اند و اين ضلالت چيزى به جز مخالفت رسول كردن نبوده ، چون گفتار در اين آيات بر همين اساس است ، مؤيد اين معنا جمله اى است كه در آيه بعدى آمده و در آن رسول خدا ( ص ) را مامور به قتال كرده ، حتى در صورتى كه مؤمنين تنهايش بگذارند و ياريش نكنند و در نتيجه تنها بماند . و با اين استظهارى كه ما كرديم ، روشن مىشود كه منظور از امر چيزى كه راجع به خوف و امن به آنان مىرسد و آن خبر را اشاعه مىدهند ، اراجيفى است كه به وسيله كفار و ايادى آنها براى ايجاد نفاق و خلاف در بين مؤمنين ساخته و پرداخته مىشد و مؤمنين ضعيف الايمان آن را منتشر مىكردند و فكر نمىكردند كه انتشار اين خبر باعث سستى عزيمت مسلمانان مىشود ، چيزى كه هست خداى تعالى آنان را از اين عمل كه پيروى شيطانهايى است كه آورنده اين اخبار هستند ، حفظ فرمود و نگذاشت آن صحنه سازان ، مؤمنين را به خوارى و ذلت بكشانند . و بنا بر اين آيه شريفه با داستان بدر صغرا تطبيق مىكند و ما پيرامون اين جنگ در سوره